Open Access Review
Εναλλακτική χρήση βοτάνων στη φαρμακολογία της σύγχρονης εποχής βασιζόμενη σε αρχαίες πηγές – Alternative use of herbs in modern pharmacology based on ancient sources
Anna Maria Giaramani1,*
, Thomas Rallis2, Panagiotis Rafail Gavrilis3, Ioannis Passos4, Ioannis Tzouvelekis5, Areti Katsouda6, Evanthia Tzitzi6, Panagiotis Tzitzis7, Apostolos Gogakos2, Stamatios Cholevas8, Dimochristos Papadimitriou9, Vasileios Theocharidis2, Myrto Tzinevi2, Maria Mikropoulou2, Dionysia Gortsou2, Maria Chochou2, Maria Myronidou-Tzouveleki3
1Department of Medicine, History of Medicine and Biological Anthropology, Aristotle University of Thessaloniki, and Department of Philosophy, Papyrology and Classical Literature, National and Kapodistrian University of Athens, Kavala, Greece
2 “Theageneio” Cancer Hospital, Thessaloniki, Greece
3Laboratory of Pharmacology, School of Medicine, Aristotle University of Thessaloniki, Thessaloniki, Greece
4424 General Military Training Hospital of Thessaloniki, Thessaloniki, Greece
5Department of Plant Production, Alexander Technological Educational Institute of Thessaloniki, Thessaloniki, Greece
6Department of Medicine, Aristotle University of Thessaloniki, Thessaloniki, Greece
71st Department of Obstetrics and Gynecology, Aristotle University of Thessaloniki, Papageorgiou Hospital, Thessaloniki, Greece.
8Agricultural University of Athens, Athens, Greece
9General Hospital of Serres, Serres, Greece
*Corresponding author
Anna Maria Giaramani, Kavala, Greece; Tel.: +30-6949391648; email: giaramani@gmail.com
Published: 31 December 2025; https://doi.org/10.61873/JUUT2963
Abstract
The use of medicinal herbs for treatment of illnesses is as old as humanity. Herbs have a long history, which is lost through the ages. Herbs are plants that are used in cooking as well as in medicine. The knowledge of the healing properties of these herbs were transferred from generation to generation through ancient sources, which mentioned medicinal plants from Babylon, China, India, Egypt and Ancient Greece. The first references for the use of herbs for treatment start from Egyptian papyri as far back as the 2nd century BC, but also from the texts of Homer, Hesiod, Asclepius, Dioscorides, Hippocrates and Aristotle, as well as references in the Orphic Epics. In surviving ancient sources are recorded the uses of herbs in medicine-pharmacology, composing the searching grounds for modern day researchers. The purpose of this study is the investigation and presentation of the uses of herbs as medicine, which contributed to the discovery of new aspects of pharmacology. The uses of medicinal herbs as pharmaceutical means of treatment resulted in the discovery of previously unknown areas of pharmacology. These ancient texts caused scholars to research the components of the herbs, in order to discover, study and spread their effectiveness in treating illnesses. Many lab studies proved the efficacy of their usage both by themselves and in combination with other herbs and pharmaceutical products in treating illnesses. This study examines five characteristic herbs – dill, basil, echinacea, lavender and linseed, whose bioactive properties significantly contribute to improving patients’ health and well-being. Thus, it is noted that herbs laid the foundations for modern therapeutic medicine-pharmacology, which through technology and science, was perfected. There is a steadily growing trend towards incorporating natural herbs in complementary medicine, alongside the traditional therapeutic approach. In this way, the overall effectiveness of the treatment improves and the occurrence of unwanted side effects is reduced. It can be concluded that herbs are the basis of modern pharmacology and therapeutic medicine, which, with the help of technology and scientific progress, has evolved and been perfected, while also retaining the timeless value of natural medical tradition.
Keywords: dill, basil, echinacea, lavender, linseed
Περίληψη
Η χρήση των βοτάνων και των φυτών για τη θεραπεία των ασθενειών είναι τόσο παλαιά όσο και η ανθρωπότητα. Τα βότανα έχουν μία ιστορία που χάνεται στους αιώνες. Βότανα αποκαλούνται τα φυτά που χρησιμοποιούνται τόσο στην καθημερινή μαγειρική όσο και στην ιατρική. Οι γνώσεις για τις θεραπευτικές ιδιότητές τους μεταδίδονταν διαχρονικά από γενιά σε γενιά μέσω γραπτών και προφορικών πηγών. Αναφορές σε φαρμακευτικά φυτά εντοπίζονται στη Βαβυλώνα, την Κίνα, την Ινδία, την Αίγυπτο και την Αρχαία Ελλάδα. Οι πρώτες συστηματικές αναφορές για τη χρήση τους ως θεραπευτικών μέσων εντοπίζονται στους αιγυπτιακούς πάπυρους του 16ου αιώνα π.Χ. (π.χ. Πάπυρος Ebers, περίπου στο 1550 π.Χ.), καθώς και στις μαρτυρίες του Ομήρου, του Ησιόδου, του Ασκληπιού, του Διοσκουρίδη, του Ιπποκράτη και του Αριστοτέλη. Αναφορές υπάρχουν επίσης στα Ορφικά Έπη. Σε διασωθέντα αρχαία κείμενα καταγράφονται οι χρήσεις τους στην ιατρική και τη φαρμακολογία, αποτελώντας τη βάση έρευνας και έμπνευσης για τους μελετητές της σύγχρονης εποχής. Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι η διερεύνηση και παρουσίαση των χρήσεων των βοτάνων-φυτών ως φαρμακευτικών μέσων θεραπείας, οι οποίες συνέβαλαν στην ανακάλυψη νέων πτυχών της φαρμακολογίας. Έναυσμα για την ενασχόληση των ερευνητών αποτέλεσαν οι ιστορικές αυτές μαρτυρίες, οι οποίες οδήγησαν στη μελέτη των δραστικών συστατικών των βοτάνων, με στόχο την τεκμηρίωση και αξιολόγηση της αποτελεσματικότητάς τους στην αντιμετώπιση ασθενειών. Πολλές εργαστηριακές έρευνες έχουν τεκμηριώσει την αποτελεσματικότητα της χρήσης τους, είτε μεμονωμένα είτε σε συνδυασμό με άλλα φυτικά ή φαρμακολογικά σκευάσματα, στην αντιμετώπιση διαφόρων παθήσεων. Στη μελέτη εξετάζονται πέντε χαρακτηριστικά βότανα — ο άνηθος, ο βασιλικός, η εχινάκεια, η λεβάντα και ο λιναρόσπορος — των οποίων οι βιοδραστικές ιδιότητες συμβάλλουν σημαντικά στη βελτίωση της υγείας και της ευεξίας των ασθενών. Παρατηρείται μία συνεχώς αυξανόμενη τάση ενσωμάτωσης των φυσικών βοτάνων στη συμπληρωματική ιατρική, παράλληλα με την κλασική θεραπευτική προσέγγιση. Με αυτόν τον τρόπο, ενισχύεται η συνολική αποτελεσματικότητα των θεραπειών και μειώνεται η εμφάνιση ανεπιθύμητων ενεργειών ή επιπλοκών. Συμπεραίνεται ότι τα βότανα αποτελούν τα θεμέλια της σύγχρονης φαρμακολογίας και θεραπευτικής ιατρικής, η οποία, με τη συνδρομή της τεχνολογίας και της επιστημονικής προόδου, έχει εξελιχθεί και τελειοποιηθεί, διατηρώντας ωστόσο τη διαχρονική αξία της φυσικής ιατρικής παράδοσης.
Λέξεις κλειδιά: άνηθος, βασιλικός, εχινάκεια, λεβάντα, λιναρόσπορος
Please cite as:
Giaramani A. M., Rallis T., Gavrilis P. R., Passos I., Tzouvelekis I., Katsouda A., Tzitzi E., Tzitzis P., Gogakos A., Cholevas S., Papadimitriou D., Theocharidis V., Tzinevi M., Mikropoulou M., Gortsou D., Chochou M., Myronidou-Tzouveleki M.: Alternative Use of Herbs in Modern Pharmacology based on Ancient Sources. Epitheorese Klin. Farmakol. Farmakokinet. 43: 13-30 (2025). DOI: 10.61873/JUUT2963
pISSN 1011-6575 • eISSN 2945-1914